Partnarskap mellom små oppstartsbedrifter og etablerte selskap kan vere ein nøkkel til innovasjon, men vegen dit er ofte krevjande.
– Vi treng dei små oppstartsbedriftene. Det er dei som kjem med nye og friske idear, seier forskar Medhanie Gaim ved OsloMet Handelshøgskolen.
Men for å vekse og overleve, kan eit samarbeid med ein etablert aktør vere avgjerande.
– Det gir dei tilgang til ressursar, ein marknad og trygge omgivnader der dei kan teste og forbetre teknologien sin, seier Gaim.
Kan gå glipp av framtida
Saman med kollegaer ved Universitetet i Umeå og BI har han forska på korleis oppstartsbedrifter kan lande avtaler med store aktørar.
Han håpar funna skal gjere det enklare for små og store aktørar å samarbeide.
– Viss selskap ikkje er opne for kva små aktørar kan tilby, risikerer dei å gå glipp av framtida, seier han.
Gaim forklarer at store selskap ofte bruker tida og ressursane sine på å forbetre det dei allereie er gode på, heller enn å utvikle ny teknologi – i motsetning til oppstartsbedrifter.
– Berre sjå kor viktige oppstartsbedrifter blei for vaksineutviklinga under pandemien eller på dagens utvikling innan kunstig intelligens.
Har observert 150 møte
Trass i suksesshistoriene er slike samarbeid vanskelege å få til.
Forskarane har i fire år følgde Ignite Sweden, ein ideell aktør som samlar ulike støtteordningar for innovasjon og koplar oppstartsbedrifter med store selskap.
Forskarane observerte 150 slike møte og intervjua folk frå begge leirar for å finne ut kva som gir eit godt samarbeid og kva skjer som finst i sjøen.
Viss selskap ikkje er opne for kva små aktørar kan tilby, risikerer dei å gå glipp av framtida.– Medhanie Gaim
Problemløsing og samskaping
– Vi fann ut at det er to gode, men ulike vegar inn i eit vellykka partnarskap, seier Gaim.
Den første inneber at selskapa innleier eit samarbeid med ei oppstartsbedrift som har unike løysingar som kan løyse eit konkret problem dei har.
– Då gir ein målretta og føreseieleg prosess, forklarer Gaim.
Den andre vegen er meir open og utforskande. Oppstartsbedrifta er ikkje berre leverandør, men ein innovasjonspartnar.
– Det handlar om å utvikle noko nytt saman, ikkje løyse eit spesifikt problem.
Jobbar i ulikt tempo håpe
Men sjølv om samarbeidet startar bra, dukkar det ofte opp hindringar som kan føre til at det stoppar opp.
Ei av desse hindringane er tempoforskjellar.
– Oppstartsbedrifter jobbar raskt og ventar raske svar og korte avgjerdsvegar, mens store selskap ofte må følgje tidkrevjande interne prosessar.
Dette fører ofte til skuffelsar og samarbeidet kan stoppe opp før det eigentleg har komme i gang.
Rett kontaktperson
Den andre utfordringa beskriv Gaim som relasjonelle utfordringar.
– Ofte møter ikkje oppstartsbedriftene dei rette personane i selskapet tidleg nok – dei som faktisk «eig» problemet som dei skal løyse, eller folk med rett avgjerdsmyndigheit.
Samarbeidet kan også havarere viss nøkkelpersonar i selskapet forsvinn.
Klare spelereglar
Den tredje vanlege utfordringa er at prosjekta stoppar opp og blir liggande i dvale, utan oppfølging frå selskapet.
– Eit pilotprosjekt kan vere lovande, men dersom det manglar ein plan for vegen vidare, skaper det usikkerheit for oppstartsbedrifta og bind opp deira tid og ressursar, forklarer Gaim.
Han anbefaler å bli einige om spelereglane tidleg.
– Det er viktig å inngå tydelege avtaler, for eksempel om kor lenge oppstartsbedrifta må vente før dei kan gå vidare til eit anna selskap.
Ver lydhøyr og fleksibel
Gaim har klare råd til kva gründerar på jakt etter eit partnarskap med eit stort selskap, bør gjere:
– Ver førebudd på hindringane og lytt til behovet til selskapa. Ikkje berre forsøk å selje dei teknologien din, men vis dei at du forstår kva dei treng og at du kan tilpasse deg.
Ein tango
Men eit samarbied krev innsats og koordinering frå begge partar
– Samarbeid er som ein tango, seier Gaim og kjem også med råd til dei store selskapa.
– Sjølv om det skal vere rom for utforsking, er det viktig å vere tydeleg på kva de treng.
Det er også viktig å involvere dei rette menneska frå starten og tilpasse seg arbeidsforma og rutinane til oppstartsbedriftene for å kunne ta raskare avgjerder.
Sjå til Sverige!
Gaim meiner Noreg har mykje å lære av Sverige, der myndigheitene aktivt støttar slike samarbeid gjennom Ignite Sweden.
– Det har bidratt til å ein ny samarbeidskultur.
Ignite Sweden førebur begge partar på samarbeid, noko som aukar sjansen for suksess og reduserer risikoen for at prosjekta stoppar opp.
– Norske myndigheiter bør vurdere ein liknande modell. Det kan gi fleire vellykka partnarskap og fleire norske suksesshistorier, seier han.
Referanse
Gaim, M., Saad, E. og Nair, S (2005). Pathways to Successful Startup-Corporate Partnerships (journals.sagepub.com). California Management Review.
